Հանրային ոլորտ.

վիճարկման և վերըմբռնման միջև

Հոկտեմբեր 25-27, 2005

Հայաստանի Ամերիկյան Համալսարան

Մարշալ Բաղրամյան 40

Եռօրյա ·իտաժողով, որը կազմակերպել է Արվեստի Քննադատների Ազ·ային Ասոցիացիան (ԱՔԱԱ)` համա·ործակցությամբ Փլիմութի Համալսարանի, Էքսեթեր, Մեծ Բրիտանիա:

Բանախոսներ

Ալի Աքայ (Թուրքիա)

Վարդան Ազատյան (ԱՔԱԱ)

Հրաչ Բայադյան (ԱՔԱԱ)

Սառա Քարին·թոն և Սոֆի Հոուփ (B+B համադրողների խումբ, Մեծ Բրիտանիա)

Ջերեմի Դի·լ (Փլիմութի Համալսարան, Մեծ Բրիտանիա)

Սոֆի երլախ (Բրեմենի միջազ·ային համալսարան, երմանիա)

Փոլ ոֆ (Արևմտյան Ան·լիայի Համալսարան, Մեծ Բրիտանիա)

Անժելա Հարությունյան (ԱՔԱԱ)

Մել Ջորդան (Ուոլվերհեմփթոնի Համալսարան, Մեծ Բրիտանիա)

Վարդան Ջալոյան (ԱՔԱԱ)

Նազարեթ Կարոյան (ԱՔԱԱ)

Վահրամ Մարտիրոսյան (·րող)

Մալքոլմ Մայլս (Փլիմութի Համալսարան, Մեծ Բրիտանիա)

Ջեյն Ռենդել (Լոնդոնի Քոլեջ Համալսարան, Մեծ Բրիտանիա)

Աննա Շոբեր ( Ավստրիա)

Սթեֆեն Ռայթ (Կանադա)

Բանախոսների մասին

Վարդան Ազատյանը ԱՔԱԱ-ի համահիմնադիրն է և փոխնախա·ահը: Նրա ներկա հետազոտության թեման է համաշխարհային արվեստի պատմա·րությունը ՙՍառը պատերազմի՚ ժամանակ:

Ալի Աքայը Ստանբուլի Միմար Սինան եղարվեստի Ակադեմիայի պրոֆեսոր է, Ստանբուլի Արդի Արվեստի Թան·արանի և Աքբանք Սանաթ Արվեստի Կենտրոնի համադրող, Revue Toplumbilim-ի հիմնադիր:

Հրաչ Բայադյանը մշակույթի տեսաբան է, հետաքրքրության շրջանակը ներառում է մեդիայի ուսումնասիրությունները, հետ·աղութային տեսությունները:

Սոֆի երլախը Բրեմենի միջազ·ային համալսարանի ասպիրանտ է: Նրա ·իտական հետաքրքրության ոլորտը ժամանակակից ·երմանական ֆի·ուրատիվ ·եղանկարչությունն է:

Պրոֆ. Փոլ ոֆը Արևմտյան Ան·լիայի Համալասարանի արվեստի, մեդիայի և դիզայնի ֆակուլտետի դեկանն է, ուսումնասիրում է հանրային հուշարձանների պատմությունը:

Նազարեթ Կարոյանը արվեստի քննադատ է, համադրող և ԱՔԱԱ-ի նախա·ահը:

Անժելա Հարությունյանը Բրեմենի Միջազ·ային համալսարանի մա·իստրատուրայի ուսանող է: Հետազոտության շրջանակը ներառում է արվեստի ու տեխնոլո·իայի ասպետկները, նոր մեդիայի արվեստն ու մարմնի խնդիրները:

Դր. Մալքոլմ Մայլսը Փլիմութի համալսարանում մշակութային տեսության դասախոս է և ՙՔաղաքային ավան·արդներ՚ ·րքի հեղինակը (2004):

Վահրամ Մարտիրոսյանը ·րող է, ՙՍողանք՚ (2000) վեպի հեղինակը:

Դր. Աննա Շոբերը Վիենայի Համալսարանի Ժամանակակից պատմության ինստիտուտի հետազոտող է: Նա մասնավորապես հետաքրքրված է թան·արանա·իտության, կինոյի և քաղաքականության, ·եղա·իտական և քաղաքականության ասպեկտներով:

Վարդան Ջալոյանը արվեստի ու ·րականության քննադատ է, մշակույթի տեսաբան:

Մել Ջորդանը Ուոլվերհեմփթոնի Համալսարանի դասախոս է և Շեֆիլդում ·ործող Հյուիթ+Ջորդան արվեստա·ետների խմբի անդամ:

Սթեֆեն Ռայթը եղա·իտական փիլիսոփայության, արվեստի պատմության և ժամանակակից արվեստի պատմության պրոֆեսոր, CollՌge International de Philosophie (Փարիզ) ծրա·րի ղեկավար: Նրա ·իտական հետազոտության ասպարեզը համեմատական ·րականությունն ու նարատաբանությունն է:

Դր. Ջեյն Ռենդելը Լոնդոնի Քոլեջ Համալսարանի Ճարտարապետության Բարլեթի դպրոցի հետազոտության բաժնի տնօրենն է և ՙՑանկության հետապնդում՚ ·րքի հեղինակը (2002):

Սարա Քարին·թոնն ու Սոֆի Հոուփը ներկայացնում են B+B համադրողների համա·ործակցությունը, որը ինտերակտիվ նախա·ծեր է կազմակերպում Եվրոպայում:

Մաս 1

Հոկտեմբերի 25, երեքշաբթի

10:00-15:00

Հանրային ոլորտ. հիշողություն, խորհրդանիշներ, նշաններ

(վարող` Վարդան Ազատյան)

10:00-10:15 Բացման խոսք. Նազարեթ Կարոյան

10:15-10:50 Փոլ ոֆ

Խաղաղություն փլատակներում. հիշատակարանների, ժամանակավոր սրբարանների ու ծաղկեպսակների արժեքը որպես

հանրային ոլորտի ցուցիչներ

10:50 -11:25 Անժելա Հարությունյան

Քաղաքական պատկերներն ու նարրատիվները Երևանի խորհդանշական լանդշաֆտում

11:25 – 12:00 Քննարկում

12:00 - 12:35 Ընդմիջում

12:35 – 13:10 Մալքոլմ Մայլս

Հեղափոխություն փլատակներում. տեղահանված հուշարձաններ և տեղահանող միջամտություններ

13:10- 13:45 Նազարեթ Կարոյան

Արդիականության նշաններ և հետարդիական ավերակներ.

ազ·այինը ուշ խորհրդահայ քաղաքաշինության մեջ և

դրա դրսևորումների նշանակությունն այսօր

13:45-14:20 Ջերեմի Դի·լ

Ազ·ային թան·արա±ն

14:20-14:55 Քննարկում

Յուրաքանչյուր ելույթից հետո նախատեսվում են 5-10 րոպե քննարկումներ

Մաս 2

Հոկտեմբերի 26, չորեքշաբթի

10:00 – 15:00

Հանրային ոլորտ. տարածություն/ժամանակ, սոցիալական փոփոխություն, մեդիա

(վարող` Նազարեթ Կարոյան)

10:05-10:40 Ջեյն Ռենդել

Տարածա-·րություն

10:40 -11:15 Սթեֆեն Ռայթ

Կոնցեպտուալացնելով հանրային ժամանակը

11:15-11:50 (B+B) Սարա Քարրին·թոն և Սոֆի Հոուփ

Արվեստի և սոցիալական փոփոխության համատեղ տակտիկաներ. հանդիպման կետեր հանրային տարածքում

11:50 – 12:20 Քննարկում

12:20 - 12:50 Ընդմիջում

12:50 – 13:25 Հրաչ Բայադյան

Մեդիա փոխակերպումներ

13:25- 14:00 Աննա Շոբեր

Կինոն որպես քաղաքական ·ործողության տարածություն. մեդիայի ձևավորած հանրային ոլորտը Արևմտյան և Արևելյան Եվրոպայում 1945թ.-ից ի վեր

14:00-14:35 Վահրամ Մարտիրոսյան

Հեռակառավարում. հայկական հեռուստատեսային սըրֆին·ª վայելքներ եւ վտան·ներ

14:35-15:00 Քննարկում

Յուրաքանչյուր ելույթից հետո նախատեսվում են 5-10 րոպե քննարկումներ

Մաս 2

Հոկտեմբերի 27, հին·շաբթի

10:00 – 15:00

Հանրային ոլորտ. Հանրային/մասնավոր, պատմություն, արվեստ

(վարող` Անժելա Հարությունյան)

10:05-10:40 Ալի Աքայ

Կարիք կա± ասյօր խոսելու ապատարածականացված հանրային ոլորտի մասին

10:40-11:15 Մել Ջորդան (հոդվածը ·րվել է Մել Ջորդանի, Էնդի Հյուիթի և Դեյվ Բիչի համահեղինակությամբ)

Ֆունկցիաներ ու ֆունկցիոնալություններ

11:15-11:50 Վարդան Ազատյան

Բանավոր պատմություններ և պատմության ակնարկային տեքստեր. հայկական ժամանակակից արվեստի դեպքը

11:50-12:20 Քննարկում

12:20-12:50 Ընդմիջում

12: 50-13:25 Սոֆի երլախ

Հանրային ոլորտը, ինչպես որ այն ·ործադրված էր նախկին ԴՀ-ի Լայպցի·ի Արվեստի Ակադեմիայում (Academy Hochschule fՖr Grafik und Buchkunst) երմանիայի վերամիավորումից առաջ և հետո

13:25 – 14:00 Վարդան Ջալոյան

Հասարակական տարածություն. քաղաքը հայկական ·րականության և արվեստի մեջ

14:00-14:35 Քննարկում

14:35 – 15:00 Փակման խոսք. Նազարեթ Կարոյան

Յուրաքանչյուր ելույթից հետո նախատեսվում են 5-10 րոպե քննարկումներ

Մասնակիցների ելույթների թեզերը

Մաս 1

Փոլ ոֆ

Խաղաղություն փլատակներում. հիշատակարանների, ժամանակավոր սրբարանների ու ծաղկեպսակների արժեքը որպես հանրային ոլորտի ցուցիչներ

Որպես ՙխաղաղության քաղաք՚` Հիրոսիման մի սրբարան է, հողարկավորության տարածք, քաղաքացիական կռվադաշտ և քաղաքական բանավեճերի կիզակետ: Խաղաղության Զբոսայ·ին դարձել է ատոմային պատերազմների դեմ շարժման անկյունաքարը, իսկ նմանատիպ տարածքներ սկսել են հայտնվել ողջ աշխհարով մեկª քաղաքային, պետական ու անդրազ·ային խաղաղության այ·իներում և զբոսայ·իներում, որոնց միացնող պատկերացումը դրանցª թե° ՙհիշատակ՚, թե°ՙնախազ·ուշացում՚ լինելու հան·ամանքն է: Այս պատկերացումը իրականություն դարձավ Միացյալ Թա·ավորությունումª 1980-ականների սկզբին ու կեսերին, երբ Լոնդոնում հիմնադրված ճարտարապետների, քաղաքաշինարարների ու բնապահպանների մի խումբ կազմեցին ՙՃարտարապետները հանուն խաղաղության՚ կազմակերպությունըª պայքարելու համար ողջ ՙաշխարհում միջուկային, ինչպես նաև զան·վայծաին ոչնչացման այլ զենքերի վերացման համար՚: ՙԽաղաղության ծառուղիների՚, ՙՄիջուկային զինաթափության քաղաքացիական ինժեներների՚ և ՙՄիջուկային ազատ ·ոտիներ վարող հանձնաժողովի՚ նման խմբերը, հատուկ այդ նպատակով կառուցված և կառուցապատված տարածքում, հրավիրեցին մասնա·ետներ` աջակցելու համաշխարհային խաղաղության ու զինաթափության նպատակներին և աշխատելու, որպեսզի նախա·ծվեն այնպիսի ֆիզիկական տարածքներ, որոնք տեղ կհասցնեն իրենց ուղերձը: Ի±նչ ստացվեց նրանց պլաններից: Այս նախա·ծողներն ի±նչպես արտահայտեցին խաղաղության իրենց տեսիլը: Քսան տարի անց ի±նչ է մնացել նրանց ·ործից: Սույն հոդվածը պատասխանում է այս հարցերից մի քանիսին` դիտարկելով արևմտյան լանդշաֆտի խաղաղության պատկերա·րությունն ու հիշատակային ձևերը, իսկ ավելի կոնկրետ` այ·ին, զբոսայ·ին և ծառուղին: Հիմնվելով վերջին հետազոտությունների և Լոնդոնում, րինհեմ Քոմոնում և հարավային Ան·լիայի այլ վայրերում իրականացրած դաշտային աշխատանքի վրա, հեղինակը քննարկում է հիշատակարանների, ժամանակավոր սրբարանների և հար·անքի մատուցման այլ ձևերի արժեքն իբրև հանրային ոլորտի ցուցիչներ:

Անժելա Հարությունյան

Քաղաքական պատկերներն ու նարրատիվները Երևանի քաղաքային խորհրդանշական լանդշաֆտում

Որպես մեթոդաբանական մեկնակետ ունենալով պատկերների սեմիոտիկ ընթերցումը, ինչպես նաև հետ·աղութային տեսության մեջ ազ·ային ինքնության` որպես փոփոխական կատե·որիայի սահմանումը, հոդվածը քննարկում է խորհրդանիշի բացակա-ներկայությունը կամ ներկա-բացակայությունը հանրային տարածքում: Խորհրդանիշի սեմիոտիկ ընթերցումը թույլ է տալիս ոչ միայն իմաստը դիտարկել որպես մշակութային կառույց, այլև անընդհատ փոփոխվող ու վերանայվող լեզվական համակար·: Քարտեզա·րելով հանրային խորհրդանիշները հետ խորհրդային Երևանի կենտրոնի հանրային տարածքներում, մասնավորապես` Հանրապետության Հրապարակի խորհրդանշական դաշտում նշանի ու դրա իմաստի փոփոխությունները, հոդվածը նպատակ ունի ցույց տալու, որ ազ·ային ինքնության կառուցումը փոխկապակցված ու պայմանավորված է ուժային հարաբերություններով ու քաղաքական դաշտում ազ·ային անցյալի ու պատմության մեկ ՙնարրատիվի՚ ·երադասությամբª մյուսով: Ուսումնասիրության կենտրոնում է հայտնվում խորհրդային պետական ու պաշտոնական պատկերա·րությունը, ինչպես նաև հետխորհրդային ներկայի, անկախ հանրապետության խորհրդանիշները:

Մալքոլմ Մայլս

Հեղափոխություն փլատակներում. տեղահանված հուշարձաններ և տեղահանող միջամտություններ

Սկսելով Լիտվիայի րուտաս քաղաքի ստալինյան քանդակի զբոսայ·ուց, որտեղ հին սոցիալիստական ֆի·ուրները ննջում են մացառներումª վերածվելով թեմատիկ զբոսայ·ու նման ուրվականների, հոդվածը ուսումնասիրում է իշխանության փոփոխությունների տարածական և սոցիալական ասպեկտները, և թե սա ինչ նշանակություն ունի հանրային ոլորտի կառուցման (կամ ապակառուցման) համար: Հղում է կատարվում Փարիզյան Կոմունայի ժամանակ Վանդոմի սյան տապալման միջադեպին (1871), ինչպես նաև Արևմուտքի Սահմանային Անվտան·ության Համակար·ի, կամ Պատի փլուզումից հետո պետական սոցիալիստական հանրային հուշարձանների անորոշ ճակատա·րին: Այնուհետև հոդվածը հարցադրում է, թե ժամանակակից արվեստա·ետներն ինչպես են ձ·տում դեմոկրատացնել հուշարձանները կամ հակա-մոնումենտալ ճանապարհներով ներխուժել քաղաքային տարածքներ:

Նազարեթ Կարոյան

Արդիականության նշաններ և հետարդիական ավերակներ. ազ·այինը ուշ խորհրդահայ քաղաքաշինության մեջ և դրա դրսևորումների նշանակությունն այսօր

Իմ խոսքում կանրադառնամ երևանյան մի շարք հասարակական նշանակություն ունեցող շենքերի շուրջ ստեղծված կացությանը, որոնք կառուցված լինելով 1960-1980-ականներին և շուրջ մեկ-երկու տասնամայակ հավակնելով քաղաքը բնութա·րելու դերին, այսօր արդեն խարխլվել են ու դարձել ապամոնտաժման և/կամ վերակառուցման ենթակա£ Լինելով դեմ արդեն իսկ իրականացման փուլ մտնող նման ծրա·րերին, ես կփորձեմ ցույց տալ, որ այդ շինությունների խարխլումն ու անպիտան դառնալը այսօր պայմանավորված է ոչ միայն հետխորհրդային սոցիալական փլուզմամբ ու տնտեսական քաոսով, այլև դրանց նախա·ծման մեջ իսկ դրված ազ·ային ու նորարարական սկզբունքների ձևական համադրությամբ, ինչպես նաև ուշ-խորհրդային շինարարական ՙտեխնոլո·իաների՚ քրեաքաղաքական առանձնահատկությամբ£

Ջերեմի Դի·լ

Ազ·ային թան·արա±ն

Հոդվածը հիմնված է նոր զելանդական Օքլենդ քաղաքի Պատերազմի Ազ·ային Թան·արանի քննդատական ու տեսողական վերլուծության վրա, որը մասամբ ընթանում է թվային եղանակով ստեղծված ու մոնտաժված պատկերներով: Թան·արանը եվրոկենտրոն տեսանկյունից ցուցադրում է այն, ինչ այսօր դարձել է Մաորի, կամ առնվազն միջ-էթնիկ պետություն: Այստեղ բախվում են թե° ինքնությունները, թե° հանրային պատմության ու կոնկրետ հանրությունների ու անհատների պատմության մասունքները: Թան·արանն արտացոլում է սպիտակ վերաբնակների մտքում առկա ՙմենք որտեղից ենք եկել՚ հարցը, սակայն խուսափում է մաորիական և խաղաղ օվկիանոսյան կղզիների իրենց հավաքածուին որևէ մեկնաբանություն տալուց: Հեղինակը հաստատում է երկյուղի իր անձնական զ·ացումը հանեպ այն, ինչ այդ մշակույթի մեջ փակված է իբրև ներկայացված, որին ոչ մի մեկնաբանություն չի տրվում: Հավաքածուն բնորոշվում է որպես մասունքների պահոց, տարբեր հատվածների հավաքածու, ինքնության ու պատմության չափանիշներ, իմաստի հնա·իտություն մի երկրում, որը ·աղութային (և ոչ այնքան երկար նախա·աղութային) բնակեցման ընդամենը կարճ պատմություն ունի:

Մաս 2

Ջեյն Ռենդել

Տարածա-·րություն

Որպես մեկնակետեր ընդունելով Հովարդ Քեյ·իլի ՙհայեցողական քննադատությունը՚, Նիկոլա Բուրիոյի ՙհարաբերակցային ·եղա·իտությունը՚ և Միքի Բալի ՙֆոկալիզացումն՚ ու ՙհանկարծակի հանդիպումը՚, հոդվածը հետազոտում է, թե ֆեմինիստական տեսությունների, ·րականա·իտության ու բանաստեղծական պրակտիկայի ներըմբռնումներն ինչպես են ազդել արվեստի քննադատություն ·րելու պրակտիկայի վրա` դիրքի, հարաբերության և ձայնի միջոցով: Սույն հոդվածը, իր տեսական շրջանակը ուրվա·ծելուց հետո, այս մտահո·ությունները հետազոտում է ՙԴու° ինձ ասա՚ էսսեի ընթերցման լույսի ներքոª ·րված (Hi)story, (Richard Wentworth, Jananne Al-ani, Tracey Moffat, Adriana Varejao), Kunstmuseum, Thun, Switzerland, (2005) համար: Էսսեն հետազոտում է իրական ու երևակայական տարածքների փոխհարաբերությունն այս չորս արվեստա·ետի աշխատանքում, բայց անցնում է աշխատանքների ներկայացրած կամ առաջարկած տարածքներից անդին, որպեսզի հետազոտի արվեստա·ետի և քննադատի հանդիպման տեղանքը` համատեղելով օբյեկտիվ ու սուբյեկտիվ ձայները և ճոճվելով Ես -ի, դու-ի և նա-ի (her) սուբյեկտային դիրքերի միջև: Սույն էսսեն մեկն է տարածա-·րությունների հավաքածուից, որը ինքնության, սուբյեկտիվության ու դիրքավորման խնդիրները ուսումնասիրում էª քննադատության սահմանները հետազոտելու համար:

Սթեֆեն Ռայթ

Կոնցեպտուալացնելով հանրային ժամանակը

Այն, ինչ հայտնի է որպես ՙհանրային ոլորտ՚ անցած տասնամյակի ընթացքում եղել է շարունակական եւ ողջունելի մտորումների առարկա: Բայց մի±թե այս տերմինը որեւէ կերպ չի կանխորոշում հենց այն առարկան, որը ենթադրաբար նկարա·րում է: Երբ խոսքը հանրային ՙոլորտի՚ մասին է, ապա ·ործածվում է մի փոխաբերական տերմին, որն ակամա ստիպում է ·ործածողին ըմբռնել հանրային ոլորտի չափումը տարածական իմաստով, այնինչ առաջնայինը, ինչը մատնանշում են հենց սիմպոզիումի նպատակները, ավելի շուտ կապված է հանրային ժամանակի, քան հանրային տարածքի հետ (հիշողությունը եւ մոռացությունը որպես ·աղափարախոսական հիշողության հատվածներ, որոնք արդեն առկա են տեխնոլո·իականացված ներկայում): Բայց ի±նչ է ՙհանրային ժամանակը՚, եւ ինչպե±ս կարելի է կոնցեպտուալացնել այն: Էլ ավելի հրատապ է այն հարցը, թե ինչ կար·ավիճակում է այն մեր օրերում, երբ հաղորդակցության նոր տեխնոլո·իաները աշխատանքի շուկայում ժամավճարով աշխատանքի տարածման հետ միասին, վտան·ում են բուն մասնավոր ժամանակի ·աղափարը: Հրաժարվելով արվեստա·ետի որպես հասարակությունից կտրվածի մասին ռոմանտիկական պատկերացումներից` սոցիոլո·ները մատնանշել են, թե այս տեսակետից արվեստա·ետները ինչ չափով են ներկայացնում ապա·այի աշխատողի իդեալական տիպարը, ում աշխատանքային ժամանակը երբեք չի դադարում եւ երբեք չի սկսվում, բայց և այնպես, ժամանակակից արվեստը նույնպես հայեցողական եւ էվրիստիկական հարաբերության մեջ է ժամանակի հետ: Ինչպե±ս են արվեստա·ետները ուշադրություն դարձրել այնպիսի մի որակազուրկ, դատարկ կամ անորոշ ժամանակի վրա, որը կարելի է բնորոշել որպես հանրային: Մի±թե չի կարելի հանրային ժամանակը դիտարկել որպես համակեցության բուն կորիզի մեջ հան·ստի ժամանակի, ընդմիջումների և ժամանակավոր դադարների ստեղծում, այնպիսի ժամանակամիջոցներ, որոնք դեռեւս սահմանափակված չեն բարոյական կամ քաղաքական կար·ուկանոնով, որտեղ ·աղափարախոսական խտությունը տանելիորեն ցածր է: Երբ անդրադառնում ես ժամանակի վրա հիմնված արվեստի պրակտիկաների ·ործնական օրինակներին, որոնք հաճախ մակա·րված են մարմնի քաղաքականության կամ մարդկային լանդշաֆտների մեջ (ներթափանցման պրակտիկենր, փերֆորմատիվ ակցիաներ, կամ, բերելով միայն մեկ օրինակ, Կարեն Անդրեասյանի ՙՈղջաբերդ՚ նախա·իծը), որոնք ծավալվում են ոչ միայն տարածության, այլև ժամանակի մեջ, ապա ստիպված ես ընդունել, որ ժամանակը դրանց սահմանող, բայց և չսահմանված ·ործոնն է: Կարճ ասած, հանրային ժամանակի չափումը “Ճffentlichkeit”-ի մասին ընթացիկ բանավեճի մեջ ներմուծելը, կարող է օ·նել մեզ ավելի լավ արծարծել սիմպոզիումի հիմքում ընկած վեց հարցերը:

(B+B) Սառա Քարին·թոն և Սոֆի Հոուփ

Արվեստի և սոցիալական փոփոխության համատեղ տակտիկաներ. հանդիպման կետեր հանրային տարածքում

B+B-ն կներկայացնի Մեծ Բրիտանիայում քաղաքաշինության ու վերա·եներացման պրոցեսներում արվեստա·ետի դերի մասին իր հետազոտությունն ու համադրողական աշխատանքը: Նոր Աշխատանքի մշակութային քաղաքականության համատեքստում, արվեստը խրախուսվում է որպես սոցիալական փոփոխության ·ործիք, որն օ·տա·ործվում է աղքատ վայրերում մարդկանց կյանքի վերափոխման ու համայնքների բարելավման համար: B+B-ն հետազոտում է նաև Կենտրոնական ու Հարավ Արևելյան Եվրոպայում արվեստի ու սոցիալական փոփոխության հանդեպ մոտեցումները` քննարկելով ինքնակազմակերպվող և հետ-սոցիալիստական քաղաքական պրակտիկաները: Ներկայացնելով մի շարք նախա·ծեր, B+B-ն ցույց կտա հանրային ոլորտում ներխուժման, բանակցման ու խաղի ռազմավարություններ և քննարկում կծավալի այն ձևերի մասին, որով հնարվոր է սովորել սոցիալապես ներ·րավված պրակտիկաներից և փոխանակել դրանք տարբեր քաղաքական ու մշակութային համատեքստերում:

Հրաչ Բայադյան

Մեդիա փոխակերպումներ

Մինչև հիմա ավելի շատ խոսել ենք Երևանի քաղաքային տարածության փոփոխությունների մասինª այդ ընթացքը կապելով, մասնավորապես, հետխորհրդային տարիներին հաստատված իշխանության նոր հարաբերությունների ձեւավորման հետ£ Այնինչ արմատական փոփոխություններ են կատարվել նաեւ տեղեկատվամիջոցների ասպարեզում. հեռուստատեսություն, ռադիո, տպա·իր մամուլ£ Ի հայտ են եկել ինտերնետային տեղեկատվամիջոցներ£ Եվ փոփոխություններն այսօր էլ շարունակվում են. վերջին 2-3 տարում առաջ եկան ժամանցային նոր հանդեսներ£ Այս ամենը փոխկապակցված է սոցիալական նոր հարաբերությունների եւ նորմերի, մշակութային նոր կոդերի եւ արժեքների ձեւավորման հետ, որտեղ հիմնական միտումը սպառողականության տարածումն ու արմատավորումն է£ Զեկուցման մեջ փորձ է արվում ուրվա·ծել փոփոխությունների այս ընթացքըª անդրադառնալով միաժամանակ այն հարցին, թե ինչու այս հիմնարար փոփոխությունները մնում են ·րեթե չուսումնասիրված£

Աննա Շոբեր

Կինոն որպես քաղաքական ·ործողության տարածություն. մեդիայի ձևավորած հանրային ոլորտը Արևմտյան ու Արևելյան Եվրոպայում 1945թ.-ից ի վեր

Հոդվածը կենտրոնանում է կինոյի` որպես քաղաքի տարածություն վրա: Այն նվիրված է ակտիվիստների, արվեստա·ետների, կինո·ործիչների խմբերի ուսումնասիրությանը, ովքեր, ·րավելով կինոյի տարածույթուններ, իրենց դիտում են իբրև քաղաքականապես տեղին շարժումներ: Ինչպես ցույց է տալիս աշխատավոր դասակար·ի կինոյի շարժման օրինակը, նման խմբերն իրենց ազդեցությունն են ունեցել ֆիլմի ու կինոյի ծննդյան պահից ի վեր: Բայց և այնպես, Երկրորդ Աշխարհամարտից ի վեր նման շարժումները հանկարծ լայն տարածում ·տան, ինչը քաղաքականապես տեսանելի դարձավ կինո տարածությունները ·րավելու, քաղաքային ֆիլմի ներխուժումների և ·եղարվեստական ակցիաների միջոցով. այս կերպ նրանք մասնակցեցին մեդիայի ձևավորած հանրային տարածքի առաջացմանը: Նախա·իծը կենտրոնանում է Արևմտյան ու Արևելյան Եվրոպայում կինո ակտիվիստների խմբերի համեմատության վրա և նպատակ ունի պարզելու քաղաքականապես ակտիվ ՙընդդիմադիր՚ ու ՙոչ կոմֆորմիստական՚ շարժումների նմանություններն ու տարբերություններըª դեմոկրատական ու տոտալիտար քաղաքական համակար·երում:

Վահրամ Մարտիրոսյան

Հեռակառավարում. հայկական հեռուստատեսային սըրֆին·ª վայելքներ եւ վտան·ներ

ՙՀեռակառավարում՚ երեւույթը տեխնոլո·իական հերթական մի նվաճման ներդրման արտահայտություն է, որը բնորոշում է որեւէ սարքը (օրինակª հեռուստացույցը) ոչ անմիջականորեն, որոշակի տարածությունից կառավարելու ·ործողությունը£ Նույն բանը կատարվում է սակայն նաեւ իշխանության ու քաղաքացիների միջեւª բազմաթիվ միջնորդ հաստատությունների միջոցով£ Եթե հեռակառավարման վահանակը միջնորդ է հեռուստադիտողի ու հեռուստացույցի միջեւ, այդպիսովª նրա տեղեկատվական ընտրության ·ործիքը, հեռուստացույցը, որպես ամենազան·վածային լրատվամիջոցի նյութական մարմին, քաղաքացու բացահայտ կամ թաքուն կառավարման, առնվազնª ուղղորդման զենք է£ Խորհրդային ժամանակաշրջանում այս հարաբերություններն ուղղա·իծ էին, կառուցվում էին ըստ հիերարխիկ համակար·ի, որն առկա էր ամենուրեք, նույնիսկª արվեստի ոլորտում, իսկ հեռակառավարման վահանակի բացակայությունն էլ կարծես ընդ·ծում էր հեռուստացույցը ավելի մեծ ՙֆիզիկական ջանքով՚ կառավարելու անհրաժեշտությունը£ Հետամբողջատիրական ժամանակներում հեռուստացույցը, ·ոնեª տեսականորեն, ավելի բազմազան ուղերձներ է պարունակում, որոնց մեջ կողմնորոշվելու երեւույթը էքստրեմալ մի մարզաձեւիª սըրֆին·ի անունն է ստացել£ Ի±նչ վտան·ներ կամ մարզական բավարարվածություն, բավականություն է ներառում հայկական հեռուստատեսային ՙսըրֆին·ը՚ª մասնավորապես քաղաքական վերահսկողության առումով, որը բնորոշ էր ե°ւ անցյալ, ե°ւ ներկա իրավիճակինª սա է ՙՀեռակառավարում՚ էսսեի նյութը£

Մաս 3

Ալի Աքայ

Կարիք կա± ասյօր խոսելու ապատարածականացված հանրային ոլորտի մասին

Ես կփորձեմ խնադրականացել արդիական այն արվեստը, որը ցուցադրվում է հանրային կամ մասնավոր տարածքում, և որը ուղղակի կամ անդրադարձող պատկերի կար·ի է. երկուսը համընկնում են և